ลอยกระทง 2569 ตรงกับวันไหน

This guide is written in Thai. The dates in the table and the lucky-day calendar are also available in English.

วันลอยกระทงปี 2569 ตรงกับวันอังคารที่ 24 พฤศจิกายน 2569 (ค.ศ. 2026) ซึ่งเป็นวันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 12 ตามปฏิทินจันทรคติไทย เป็นคืนพระจันทร์เต็มดวง และไม่ใช่วันหยุดราชการ

วันลอยกระทง 2568–2570

วันลอยกระทงกำหนดตามดวงจันทร์ จึงไม่ตรงกับวันเดิมของปฏิทินสากล ตามกาลโยคปี 2569 วันอังคารเป็นวันธรรมดา ไม่ดีไม่ร้าย

ทำไมปีนี้ลอยกระทงมาช้า

ปี 2568 ลอยกระทงตรงกับวันที่ 5 พฤศจิกายน ปีนี้เลื่อนไปถึงวันที่ 24 พฤศจิกายน ช้ากว่าเดิมเกือบสามสัปดาห์ เหตุผลคือปี 2569 เป็นปีอธิกมาส ปฏิทินจันทรคติไทยเพิ่มเดือน 8 เข้ามาอีกหนึ่งเดือน ที่เรียกว่าแปดสองหน ปีจันทรคติปีนี้จึงยาว 384 วัน วันสำคัญในครึ่งหลังของปี ตั้งแต่อาสาฬหบูชา เข้าพรรษา ออกพรรษา จนถึงลอยกระทง จึงเลื่อนช้าออกไปเมื่อเทียบกับปฏิทินสากล

ปี 2570 เป็นปีปกติ มี 354 วัน ลอยกระทงจึงขยับกลับมาเป็นวันที่ 13 พฤศจิกายน 2570 ดูวิธีนับเดือนและปีอธิกมาสได้ที่หน้าข้างขึ้นข้างแรม

วันลอยกระทงเป็นวันหยุดไหม ขายเหล้าได้ไหม

วันลอยกระทงไม่ใช่วันหยุดราชการ ไม่ใช่วันหยุดธนาคาร และไม่ใช่วันสำคัญทางพระพุทธศาสนา ปีนี้ตรงกับวันอังคาร คนส่วนใหญ่จึงไปลอยกระทงหลังเลิกงาน งานของหน่วยงานและชุมชนมักเริ่มช่วงเย็นถึงค่ำ

วันลอยกระทงเป็นวันพระเสมอ เพราะตรงกับวันขึ้น 15 ค่ำ แต่ไม่ได้อยู่ในห้าวันที่กฎหมายกำหนดเป็นวันห้ามขายเครื่องดื่มแอลกอฮอล์ ห้าวันนั้นคือวันมาฆบูชา วันวิสาขบูชา วันอาสาฬหบูชา วันเข้าพรรษา และวันออกพรรษา ดูวันพระทั้งปีได้ที่หน้าวันพระ

ลอยกระทงเพื่ออะไร

คำอธิบายที่เล่ากันทั่วไปมีสองทาง ทางแรกคือการขอขมาพระแม่คงคา ที่เราใช้น้ำ ดื่มน้ำ และทิ้งสิ่งต่างๆ ลงในแม่น้ำมาตลอดปี ทางที่สองเป็นคำอธิบายทางพระพุทธศาสนา คือการบูชารอยพระพุทธบาท ทั้งสองทางอยู่ร่วมกันในประเพณีเดียว และแต่ละครอบครัวอธิบายไม่เหมือนกัน

ช่วงเวลาของประเพณีก็มีความหมายในตัวเอง เดือน 12 เป็นปลายฤดูฝน น้ำในแม่น้ำลำคลองยังเต็มตลิ่ง ตามคำโบราณที่ว่า เดือนสิบเอ็ดน้ำนอง เดือนสิบสองน้ำทรง และคืนวันเพ็ญเป็นคืนที่สว่างที่สุดของเดือน การลอยกระทงจึงเป็นงานของชุมชนริมน้ำมาแต่เดิม

บางคนตัดเล็บ ตัดผม หรือใส่เหรียญลงในกระทง ตามความเชื่อเรื่องการลอยเคราะห์ ข้อนี้เป็นธรรมเนียมชาวบ้าน ไม่มีแบบแผนกำหนด จะทำหรือไม่ทำก็ได้

นางนพมาศ และคำถามว่าลอยกระทงเริ่มสมัยไหน

เรื่องที่คนไทยเรียนกันมาคือ นางนพมาศ หรือท้าวศรีจุฬาลักษณ์ พระสนมของพระร่วงแห่งกรุงสุโขทัย เป็นผู้ประดิษฐ์กระทงรูปดอกบัวขึ้นเป็นครั้งแรก เรื่องนี้มาจากหนังสือเล่มเดียว คือเรื่องนางนพมาศ หรือตำรับท้าวศรีจุฬาลักษณ์

นักประวัติศาสตร์ตั้งข้อสังเกตเรื่องอายุของหนังสือเล่มนี้มานานแล้ว หนังสือพิมพ์เผยแพร่ครั้งแรกเมื่อ พ.ศ. 2457 และสมเด็จฯ กรมพระยาดำรงราชานุภาพทรงเขียนไว้ในคำนำว่า สำนวนภาษาเป็นของราวสมัยรัชกาลที่ 2 ถึงรัชกาลที่ 3 ใหม่กว่าหนังสือสมัยสุโขทัยและอยุธยาอย่างชัดเจน บทความของศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธรชี้หลักฐานในตัวเรื่องเพิ่ม หนังสือบรรยายว่ากรุงสุโขทัยมีแม่น้ำรอบเมือง ซึ่งตรงกับภูมิประเทศของกรุงศรีอยุธยามากกว่า และกล่าวถึงชนชาติตะวันตกที่คนไทยเพิ่งรู้จักในสมัยรัตนโกสินทร์ หนังสือจึงไม่ใช่งานสมัยสุโขทัย

ข้อนี้ไม่ได้แปลว่าการลอยกระทงเป็นของใหม่ การลอยเครื่องบูชาและการจุดประทีปในเดือน 12 อาจมีมาก่อนหน้านั้นนาน สิ่งที่หลักฐานบอกได้คือ เรื่องนางนพมาศใช้ยืนยันว่าลอยกระทงเริ่มที่สุโขทัยไม่ได้ ส่วนประเพณีเริ่มเมื่อไรแน่ ยังไม่มีข้อยุติ

วลี “เผาเทียน เล่นไฟ” ที่ใช้เป็นชื่องานลอยกระทงของจังหวัดสุโขทัย มาจากจารึกพ่อขุนรามคำแหง บทความของศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธรอธิบายว่า ข้อความตอนนั้นกล่าวถึงงานบุญช่วงทอดกฐินหลังออกพรรษา ไม่ได้กล่าวถึงการลอยกระทง

ลอยกระทงของแต่ละภาค

• ภาคเหนือ ยี่เป็ง ยี่เป็งแปลว่าวันเพ็ญเดือนยี่ ปฏิทินล้านนานับเดือนเร็วกว่าภาคกลางสองเดือน เดือนยี่ของล้านนาจึงตรงกับเดือน 12 ของภาคกลาง ยี่เป็งกับลอยกระทงจึงเป็นคืนเดียวกัน คนเหนือประดับโคม จุดประทีป และปล่อยโคมลอย
• ตาก กระทงสาย ลอยกระทงใบเล็กต่อกันไปเป็นสายยาวในแม่น้ำปิง
• สุโขทัย เผาเทียน เล่นไฟ จัดในอุทยานประวัติศาสตร์สุโขทัย มีขบวนแห่กระทง พลุ ตะไล และไฟพะเนียง
• ลำปาง ล่องสะเปา สะเปาเป็นคำเมืองที่ใช้เรียกกระทง

วันและสถานที่จัดงานของแต่ละจังหวัดประกาศใหม่ทุกปี งานใหญ่หลายแห่งจัดต่อเนื่องหลายวันก่อนคืนวันเพ็ญ ให้เช็กกับจังหวัดหรือเทศบาลที่จะไปก่อนเดินทาง

เลือกกระทงแบบไหน

กรุงเทพมหานครเก็บกระทงหลังคืนลอยกระทงทุกปีและเผยแพร่ตัวเลขไว้ ปี 2568 เก็บได้ 391,027 ใบ จากจุดลอย 110 แห่ง เริ่มเก็บตั้งแต่ 20:00 น. และเสร็จก่อน 05:00 น. ของวันรุ่งขึ้น

จำนวนกระทงลดลงต่อเนื่องสามปี แต่ปี 2568 สัดส่วนกระทงวัสดุธรรมชาติกลับลดลง กระทงที่เหลือเป็นกระทงขนมปังร้อยละ 10.01 และกระทงโฟมร้อยละ 7.23 ปีเดียวกันมีผู้ลอยกระทงออนไลน์ผ่านเว็บไซต์ของกรุงเทพมหานคร 23,347 ใบ

• กระทงใบตอง หยวกกล้วย และดอกบัว เป็นแบบที่เก็บและกำจัดได้ง่ายที่สุด เลือกใบที่ไม่ใช้หมุด ตะปู หรือลวดเย็บกระดาษ
• กระทงขนมปัง ฟังดูเป็นมิตรกับปลา แต่ปี 2567 กรุงเทพมหานครขอให้งดกระทงขนมปังในสระน้ำของสวนสาธารณะ เพราะจัดเก็บยาก ทำให้น้ำเน่าเสีย และกระทบสัตว์น้ำ
• กระทงโฟม ไม่ย่อยสลาย ควรเลี่ยง

ทางที่ลดขยะได้มากที่สุดคือลอยกระทงใบเดียวร่วมกันทั้งครอบครัวหรือทั้งกลุ่ม

โคมลอย พลุ และดอกไม้ไฟ

การจุดพลุ ตะไล บั้งไฟ และการปล่อยโคมลอย โคมไฟ หรือโคมควัน ต้องได้รับอนุญาตจากนายอำเภอท้องที่ก่อน ตามคำสั่งหัวหน้าคณะรักษาความสงบแห่งชาติ ที่ 27/2559 กระทรวงมหาดไทยเคยแถลงว่าผู้ฝ่าฝืนมีโทษจำคุกไม่เกิน 3 ปี หรือปรับไม่เกิน 60,000 บาท หรือทั้งจำทั้งปรับ

พื้นที่รอบสนามบินเข้มงวดกว่านั้น เพราะโคมลอยเป็นอันตรายต่อเครื่องบิน จังหวัดเชียงใหม่ซึ่งมีประเพณียี่เป็ง ประกาศวัน เวลา และพื้นที่ที่อนุญาตให้ปล่อยโคมเป็นรายปี และกำหนดให้ใช้โคมที่ได้มาตรฐาน ถ้าจะปล่อยโคมหรือจุดพลุ ให้เช็กประกาศของจังหวัดและอำเภอในปีนั้นก่อนทุกครั้ง อย่าอาศัยข้อมูลของปีก่อน

สิ่งที่ควรเตรียมก่อนไปลอยกระทง

• เช็กประกาศของสถานที่ที่จะไป ว่าเปิดให้ลอยกี่โมง และห้ามกระทงแบบไหน สวนสาธารณะบางแห่งไม่รับกระทงขนมปังและกระทงโฟม
• ปีนี้เป็นวันอังคาร คนส่วนใหญ่จะไปพร้อมกันช่วงหัวค่ำหลังเลิกงาน ถ้าเลือกเวลาได้ ให้เผื่อเวลาเดินทางและเวลารอ
• ใช้รถสาธารณะถ้าทำได้ ถนนใกล้ท่าน้ำและสวนสาธารณะมักปิดหรือติดขัดในคืนนั้น
• ดูแลเด็กเล็กตลอดเวลาที่อยู่ริมน้ำ และอย่าปล่อยให้ลงไปเก็บเหรียญหรือของในกระทง
• เตรียมไฟแช็กไปเอง และจุดธูปเทียนเมื่อถึงริมน้ำแล้ว ไม่ต้องจุดตั้งแต่ตอนเดินฝ่าคน
• ถ้าจะดื่มหลังงาน อย่าขับรถกลับเอง

คำถามที่พบบ่อย

อ่านต่อ

ดูวันพระและวันสำคัญทางพระพุทธศาสนาทั้งปีที่หน้าวันพระ 2569–2570 วิธีนับค่ำและเดือนอยู่ที่ข้างขึ้นข้างแรม เทศกาลอื่นของปีอยู่ที่วันสำคัญ 2569–2570 และวันหยุดยาวที่ใกล้ที่สุดอยู่ที่หน้าวันหยุดยาว ส่วนที่มาของวันดีวันร้ายประจำปีอ่านได้ที่กาลโยคคืออะไร